Als hovenier werk je vaak voor van alles: particulieren met een achtertuin, een enkele aannemer, misschien een vastgoedbeheerder met een paar complexen. Sinds de Belastingdienst per 1 januari 2025 weer actief handhaaft op schijnzelfstandigheid, vragen veel zzp’ers zich af: ben ik wel echt zelfstandig genoeg? Dit artikel legt uit waar het om draait, zonder onnodig moeilijk te doen en zonder je iets te beloven dat niemand kan waarmaken.
Wat is schijnzelfstandigheid voor een hovenier?
Schijnzelfstandigheid betekent dat je op papier zzp’er bent, maar in de praktijk werkt zoals een werknemer. De basis staat in artikel 7:610 van het Burgerlijk Wetboek: is er sprake van arbeid, loon en een gezagsverhouding, dan is het eigenlijk een arbeidsovereenkomst — hoe je het ook noemt. De Hoge Raad heeft dit verder ingekleurd in het Deliveroo-arrest (24 maart 2023) en het Uber-arrest (21 februari 2025). Die twee uitspraken zijn nog steeds de norm waarmee gekeken wordt.
Voor jou als hovenier gaat het dus niet om wat er in je contract staat, maar om hoe je werk er in de praktijk uitziet. Werk je voor veel verschillende klanten met je eigen spullen en je eigen offertes? Dan wijst dat richting zelfstandigheid. Ga je elke week naar hetzelfde bedrijf, in hun ploeg, op hun rooster en met hun machines? Dan kan dat richting loondienst wijzen.
Waar let de Belastingdienst op?
De Belastingdienst en de rechter kijken naar een reeks kenmerken, ook wel gezichtspunten genoemd. Geen enkel kenmerk is op zichzelf beslissend; het gaat om het totaalbeeld. Een paar die voor hoveniers vaak het verschil maken:
- Gezag en aansturing. Bepaal je zelf hoe je een tuin aanlegt, of loop je mee in de werkploeg van een hoveniersbedrijf dat je precies vertelt wat je die dag doet? Zelf de aanpak bepalen wijst op ondernemerschap.
- Eigen materieel. Werk je met je eigen machines, aanhanger en plantmateriaal, of krijg je alles van de opdrachtgever? Investeren in je eigen gereedschap wijst richting zelfstandigheid.
- Resultaat versus tijd. Maak je per tuin een offerte voor een afgerond resultaat, met garantie op je eigen beplanting en werk? Dat is iets heel anders dan per uur ingeroosterd worden.
- Aantal opdrachtgevers en acquisitie. Veel losse particuliere klanten en zelf gewonnen onderhoudscontracten wijzen sterk op ondernemerschap. Al jaren vrijwel uitsluitend voor één hoveniersbedrijf werken, is een risicozone.
- Commercieel risico. Draai je zelf op voor schade, herstel of een verkeerde inschatting? Dat risico hoort bij ondernemen.
Seizoenswerk laat het verschil goed zien. Bepaal je zelf wanneer je welke klus inplant, dan pakt dat anders uit dan wanneer een bedrijf je gewoon inroostert zodra het druk wordt.
Gratis Wet DBA-check — Zie in een paar minuten welke kenmerken van jouw hovenierswerk richting zelfstandigheid of loondienst wijzen. Geen score, geen e-mail nodig. Doe de gratis check →
Ben ik als hovenier schijnzelfstandig?
Dat kan niemand van een afstand met zekerheid zeggen — ook wij niet. Het hangt af van het complete beeld van hoe jij werkt. Twee korte voorbeelden om een gevoel te geven:
Femke ontwerpt en legt tuinen aan voor particulieren, maakt per tuin een offerte, werkt met haar eigen busje vol machines en geeft garantie op haar beplanting. Dat beeld wijst sterk op zelfstandig ondernemerschap.
Rick werkt al drie jaar vrijwel fulltime voor één hoveniersbedrijf, staat op hun rooster, gebruikt hun materieel en krijgt per uur betaald. Dat beeld kan richting een verkapt dienstverband wijzen — precies het soort situatie waar de Belastingdienst naar kijkt.
Belangrijk om te weten: een eventuele naheffing van loonheffingen landt vooral bij de opdrachtgever, niet bij jou. Voor jou zit het risico vooral in de inkomstenbelasting, bijvoorbeeld doordat de ondernemersaftrek ter discussie komt te staan. Bij twijfel is dat een reden om het serieus te nemen.
Je zichtbaarheid als ondernemer
Nu het eerlijke deel, want hierover doen online veel halve waarheden de ronde. Een eigen website maakt je niet DBA-proof, is niet verplicht, verbetert je “DBA-status” niet en voorkomt geen naheffing. Wie dat belooft, verkoopt je een sprookje.
Wat een website wél kan, is je bestaande ondernemerschap zichtbaar maken. In de beoordeling is er een gezichtspunt over of je je “als ondernemer in het economisch verkeer” gedraagt — het presenteren van je bedrijf naar buiten toe. Je eigen offertes, je portfolio van aangelegde tuinen, je bedrijfsnaam en je acquisitie horen daarbij. Een website kan dat zichtbaar maken, maar hij verzint niets: als je in de praktijk als werknemer werkt, verandert een mooie site daar niets aan. De onderliggende werkelijkheid telt, niet de etalage.
Wat kun je nu doen
Een paar praktische stappen als je hier grip op wilt krijgen:
- Ken de bron. Lees rechtstreeks mee bij de officiële instanties: Belastingdienst — arbeidsrelaties, Rijksoverheid — voorkomen van schijnzelfstandigheid en KVK — Wet DBA.
- Gebruik de Webmodule. Twijfelt een opdrachtgever over de relatie, dan kunnen jullie samen de Webmodule Beoordeling Arbeidsrelatie invullen. Die is er vooral voor de opdrachtgever, maar geeft ook jou houvast.
- Schakel bij twijfel een fiscalist of jurist in. Zit je echt in een grijs gebied, dan is deskundig advies op jouw situatie het geld waard. Een blog kan geen persoonlijk advies vervangen.
Nog even over de stand van zaken in 2026, zodat je geen onzin voor waar aanneemt. De handhaving loopt sinds 1 januari 2025. In 2026 kan de Belastingdienst vergrijpboetes opleggen; verzuimboetes gelden nog niet. De aangekondigde VBAR-verduidelijking is op 6 maart 2026 geschrapt. Het veelgenoemde rechtsvermoeden bij een tarief van rond de 38 euro per uur is een voorstel, geen wet en geen minimumtarief. Een bredere Zelfstandigenwet is nog in ontwikkeling. Kortom: het is in beweging, dus check de officiële bronnen hierboven voor de actuele stand.
Wil je gewoon zien hoe jouw eigen situatie eruitziet? Doe de gratis Wet DBA-check. In een paar minuten zie je welke kenmerken van jouw hovenierswerk richting zelfstandigheid of loondienst wijzen — zonder score, zonder e-mail, gewoon om je op weg te helpen.